Konstantyn I Wielki

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów
Skocz do: nawigacja, szukaj
Konstantyn I Wielki

Konstantyn I Wielki (łac. Gaius Flavius Valerius Constantinus; 272–337) – cesarz rzymski od 306 roku, święty Kościoła prawosławnego.

  • Ponieważ wielka i dręcząca bezbożność ciążyła nad ludźmi, ponieważ państwu groziła, jak od zarazy, zupełna ruina i nie było radykalnego, zbawiennego sposobu ocalenia, jaki ratunek przed złem znalazło Bóstwo? Bóg chciał właśnie moich usług i uznał je za odpowiednie spełnienie swej woli.
    • Źródło: List do miast Wschodu, w: Euzebiusz z Cezarei, Żywot Konstantyna, przeł. ks. A. Lisiecki
  • Przywileje, które zostały przyznane w uznaniu religii, powinny być udziałem jedynie wyznawców religii katolickiej. Jest naszą wolą, aby heretycy i schizmatycy nie tylko nie mieli w tych przywilejach udziału, ale byli zobowiązani i przymuszani do różnych munera.
    • Opis: edykt z 326 r., termin „munera” oznaczał wszelkie pozapodatkowe obowiązki obywatela na rzecz państwa – ich rozmiary i charakter zależały od posiadanego majątku i statusu społecznego: od pracy fizycznej (np. w piekarniach państwowych, budowy dróg i kanałów) po wykonywanie na rzecz państwa funkcji publicznych (np. pobór podatków, konwojowanie transportów, organizacja robót publicznych).
    • Źródło: Ewa Wipszycka, Kościół w świecie późnego antyku, Wyd. Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2014, s. 142.
  • Zatem niech naśladują filozofów, którzy, choć nie zgadzają się w jakiejś małej sprawie, starają się jednak współpracować, aby utrzymać jedność doktryny filozoficznej.
    • Opis: słysząc po raz pierwszy o sporach pomiędzy biskupami, którzy wzajemnie oskarżali się o herezję.
    • Źródło: Steven Runciman, Teokracja bizantyjska, przeł. Maria Radożycka-Paoletti, wyd. Książnica, Katowice 2008, s. 22.

O Konstantynie[edytuj]

  • Chociaż chrzest przyjął dopiero na łożu śmierci, i to z rąk biskupa o wątpliwej prawowierności, stał się jednym z najbardziej czczonych świętych chrześcijańskich, przez stulecia uznawanym za równego apostołom.
    • Autor: Steven Runciman, Teokracja bizantyjska, przeł. Maria Radożycka-Paoletti, wyd. Książnica, Katowice 2008, s. 34.
  • Jednym ze znakomitych posunięć politycznych Konstantyna było założenie nowej stolicy cesarstwa na miejscu miasta Bizancjum. Nowy Rzym, czyli Konstantynopol, miał do tego celu idealne położenie. Miasto było łatwo dostępne, ale też i łatwe do obrony, miało wspaniały port i urodzajne zaplecze.
    • Autor: Steven Runciman, Teokracja bizantyjska, przeł. Maria Radożycka-Paoletti, wyd. Książnica, Katowice 2008, s. 34.
    • Zobacz też: Konstantynopol
  • Konstantyn nie mógł pozostawać poza wszystkimi rodzajami konfliktów, gdyż widziano w nim arbitra z niebiańskim mandatem, który powinien dbać o to, by jego poddani zdążali słuszną drogą do Boga. Zwalczający się na różnych polach biskupi domagali się od niego decyzji, a także praktycznego wsparcia określonej grupy hierarchów. W ten sposób otwarta została droga do interwencji cesarzy w sprawy wewnętrzne Kościoła.
    • Autorka: Ewa Wipszycka, Religia cesarzy, w: Ziemskie dzieje Kościoła, „Pomocnik Historyczny Polityki” nr 7/2015.
  • Opór biskupów przeciwko niektórym decyzjom soboru [nicejskiego] był silny, choć ze strachu, ale i szacunku dla pierwszego chrześcijańskiego władcy otwarcie nie kontestowano decyzji Nicei. (…) Nie ma wątpliwości, że Konstantyn gorąco pragnął jedności Kościoła, która w jego oczach stanowiła warunek konieczny utrzymania stanu łaski płynącej od Boga i dającej siłę jego imperium.
    • Autorka: Ewa Wipszycka, Religia cesarzy, w: Ziemskie dzieje Kościoła, „Pomocnik Historyczny Polityki” nr 7/2015.
    • Zobacz też: sobór nicejski I
  • Po ośmiu latach nieskutecznych, choć krwawych, prześladowań następca Dioklecjana Galeriusz w 311 r. ogłosił edykt tolerancyjny, przyznając się do porażki. Jeśli nie pamiętamy o tym geście, to nie tylko z racji tego, że miał miejsce późno (…). Rola Konstantyna w dziejach chrześcijaństwa polega nie na zahamowaniu prześladowań, ale na przyjęciu wiary w Chrystusa i opiece, jaką otoczył Kościół.
    • Autorka: Ewa Wipszycka, Religia cesarzy, w: Ziemskie dzieje Kościoła, „Pomocnik Historyczny Polityki” nr 7/2015.
  • Utworzy on swój ziemski rząd zgodnie z pierwowzorem Bożym, znajdując siłę w jego upodobnieniu się do monarchii Boga.
  • W 307 r. Konstantyn zawarł małżeństwo z Faustą, córką Maksymiana, niegdyś cesarza u boku Dioklecjana. Dała mu ona trzech synów. W 326 r. miała miejsce niejasna tragedia na dworze: Konstantyn nakazał stracić Kryspusa (swojego najstarszego syna), a następnie Faustę. Pozostali członkowie rozrośniętej rodziny Konstantyna zachowywali wobec niego niezmienną lojalność.
    • Autorka: Ewa Wipszycka, Religia cesarzy, w: Ziemskie dzieje Kościoła, „Pomocnik Historyczny Polityki” nr 7/2015.