Przejdź do zawartości

Albert Schweitzer

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów
Albert Schweitzer (1955)

Albert Schweitzer (1875–1965) – niemiecki teolog, filozof, organista, muzykolog i lekarz.

Poszukiwania historycznego Jezusa

[edytuj]

(tłum. Marcin Walter, My Book, Szczecin 2025, ISBN 9788375647334)

 Poniżej znajdują się wybrane cytaty, więcej znajdziesz w osobnym haśle Poszukiwania historycznego Jezusa.
  • Tylko przez chwilę zaskakuje zupełna obojętność wczesnego chrześcijaństwa w odniesieniu do życia historycznego Jezusa. Jeśli Paweł, w imieniu tych, którzy rozumieli znaki czasu, nie chce znać Chrystusa według ciała, to jest to pierwszy krok instynktu samozachowawczego, który następnie kierował chrześcijaństwem przez wieki.
  • Kiedy Zachód pokonał Wschód w Chalcedonie i zerwał poprzez swoją doktrynę o dwóch naturach z jedną osobowością, to w ten sposób udaremnił ostatnią możliwość powrotu do historycznego Jezusa. Tę samą w sobie sprzeczność podniesiono do rangi obowiązującego dogmatu. (…) Należało najpierw wstrząsnąć tym dogmatem, zanim można było ponownie szukać historycznego Jezusa, zanim można było nawet pomyśleć o istnieniu Jezusa historycznego. To, że jest on kimś innym niż Jezus Chrystus z dogmatu o dwóch naturach, wydaje się dzisiaj być dla nas czymś oczywistym. Trudno nam obecnie zrozumieć, w jak długich bólach rodził się historyczny pogląd na życie Jezusa. Kiedy już powstał do życia, nadal nosił śmiertelne bandaże jak Łazarz: bandaże dogmatu o dwóch naturach.
  • Wielka ilość powieściowych biografii Jezusa dziwnie maleje, gdy przyjrzy im się bliżej. Czytając z nich dwie lub trzy, zna się wszystkie.
    • Źródło: s. 285.
  • Cała historia „chrześcijaństwa” aż do dnia dzisiejszego, to znaczy jego rzeczywista, wewnętrzna historia, opiera się na opóźnieniu paruzji, czyli na braku jej realizacji, porzuceniu eschatologii i związanym z tym postępującym i mającym istotny wpływ odeschatologizowaniu religii.
    • Źródło: s. 321.
  • Pozostaje pytanie, jak Jezus jako Syn Człowieczy myślał o kolejności śmierci, zmartwychwstania i paruzji. W zasadzie było możliwe, że wyobrażał sobie te trzy wydarzenia jako rozgrywające się w jednym akcie, na przykład w ten sposób, że w chwili śmierci lub nawet już w chwili agonii rozpocznie się nadprzyrodzony bieg wydarzeń, a on objawi się w chwale jako Syn Człowieczy. Za takim założeniem przemawia krzyk rozpaczy na krzyżu (Mk 15, 34).
    • Źródło: s. 340.
  • Jezus wyrusza więc do Jerozolimy przed Paschą, jedynie po to, aby tam umrzeć. (…) Dlatego też jest błędem mówić, że Jezus rzeczywiście „nauczał” w Jerozolimie. Nie miał takiego zamiaru. Jako prorok przepowiada w przypowieściach wielkie zgorszenie, które musi nadejść (Mk 12, 1–12), napomina do czujności wobec paruzji, opisuje sąd, który będzie sprawował Syn Człowieczy, i zastanawia się jedynie, jak sprowokować faryzeuszy i władze, aby zmusić ich do pozbycia się go. Dlatego stosuje przemoc podczas oczyszczenia świątyni i w emocjonalnej mowie potępia swoich przeciwników przed całym ludem (Mt 23).
    • Źródło: s. 343–344.
  • Prymitywna metafizyka późnego judaizmu, w której Jezus wyraża swój światopogląd, skrajnie utrudnia tłumaczenie jego idei na formuły naszych czasów.
    • Źródło: s. 486.
  • Nazwy, którymi w wyobrażeniach późnego judaizmu określano Jezusa, takie jak Mesjasz, Syn Człowieczy i Syn Boży, stały się dla nas historycznymi przypowieściami. Kiedy sam odnosił te tytuły do siebie, wyrażał w języku własnych czasów myśl, że jest władcą. Dzisiaj nie mamy określenia, które wskazywałoby, kim jest dla nas.
    • Źródło: s. 490.

Inne

[edytuj]
  • Być człowiekiem znaczy podlegać władcy, któremu na imię cierpienie.
  • Dobrze zrozumiana nauka chroni człowieka przed pychą, gdyż ukazuje mu jego granice.
  • Dopóki człowiek nie obejmie współczuciem wszystkich żywych stworzeń, dopóty on sam nie będzie mógł żyć w pokoju.
  • Etyka czci dla życia.
    • Die Ethik der Ehrfurcht vor dem Leben. (niem.)
    • Źródło: Kulturphilosophie, II
  • Groby żołnierzy są najlepszymi kazaniami o pokoju.
    • Die Soldatengräber sind die größten Prediger für den Frieden. (niem.)
    • Źródło: Gerhard Eller, Erzählte Geschichte, Books on Demand, 2009, s. 80.
    • Zobacz też: grób, kazanie, żołnierz
  • Harmonia i siła są w nas, gdy nasze myślenie i działanie stanowią jedność.
    • Źródło: Teresa Bętkowska, Ojciec kochał – matka wychowywała, „Alma Mater” nr 156–157, kwiecień-maj 2013, s. 26.
  • Jestem życiem, które pragnie żyć, pośród życia, które pragnie żyć.
    • Ich bin Leben, das leben will, inmitten von Leben, das leben will. (niem.)
    • Źródło: Die Ehrfurcht vor dem Leben, C.H. Beck, 2008, s. 111.
    • Zobacz też: życie
  • Każdy człowiek ma do uiszczenia niezwykły dług, a mianowicie – za życie odpłacić musi życiem.
  • Ludzie wiedzą, że są nieszczęśliwi, ale mało kto wie, że mógłby być szczęśliwy.
    • Viele Menschen wissen, daß sie unglücklich sind. Aber noch mehr Menschen wissen nicht, daß sie glücklich sind. (niem.)
    • Zobacz też: nieszczęście, szczęście
  • Na pytanie, czy jestem optymistą czy pesymistą, odpowiadam, że moje poznanie jest pesymistyczne, a moje pragnienia i nadzieje – optymistyczne.
    • Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.
    • Zobacz też: optymizm, pesymizm
  • Najpiękniejsza przyjaźń istnieje między ludźmi, którzy wiele od siebie oczekują, ale niczego nie żądają.
  • Prawdziwy czyn nie czyni wrzawy.
  • Szczęścia nie ma, ale istnieją przyjemności.
    • Źródło: „Przekrój” nr 1744, 10 września 1978
  • Szczęście to jedyna rzecz, która się mnoży, gdy się ją dzieli.
    • Das Glück ist das einzige, was sich verdoppelt, wenn man es teilt. (niem.)
  • Ten, kto ma odwagę sądzić samego siebie, staje się coraz lepszy.
    • Źródło: Przykazania etyki prawniczej: księga myśli, norm i rycin, oprac. Roman Tokarczyk, wyd. Wolters Kluwer Polska, s. 163.
    • Zobacz też: odwaga, sąd
  • To właśnie ludzkie współczucie wobec wszystkich istot czyni z niego prawdziwego człowieka.
  • To, co możesz uczynić, jest tylko maleńką kroplą w ogromie oceanu, ale właśnie jest tym, co nadaje znaczenie twojemu życiu.
    • Źródło: „Przekrój”, wydania 1–8, Krakowskie Wydawnictwo Prasowe, 2001, s. 5.
  • Trzeci tytuł doktora otrzymałem dlatego, że miałem już dwa poprzednie. Drugi za to, że byłem już doktorem, a pierwszy dlatego, że… nie miałem dotąd żadnego.
    • Źródło: Przemysław Słowiński, Sławni ludzie w anegdocie, Videograf II, Katowice 2009, ISBN 9788371837272.
  • Wcześniej czy później musi nadejść ostateczny renesans, który przyniesie światu pokój.
    • Früher oder später muß die wahre endgültige Renaissance anbrechen, die der Welt den Frieden bringt. (niem.)
    • Źródło: Aus meinem Leben und Denken, R. Meiner, 1950, s. 147.
  • Wśród ludzi jest pełno oziębłości, ponieważ nie mamy odwagi być tak serdeczni, jak jesteśmy naprawdę.
    • Viel Kälte ist unter den Menschen, weil wir nicht wagen, uns so herzlich zu geben, wie wir sind. (niem.)
    • Źródło: Die Ehrfurcht vor dem Leben, C.H. Beck, 2008, s. 76.
    • Zobacz też: oziębłość, serdeczność
  • Żaden promień słońca nie ginie, lecz zieleń, którą on budzi, potrzebuje czasu, aby wzrosnąć.
    • Kein Sonnenstrahl geht verloren. Aber das Grün, das er weckt, braucht Zeit zum Sprießen. (niem.)
    • Źródło: Albert Schweitzer Lesebuch, C.H. Beck, 1995, s. 57.
    • Zobacz też: słońce

O Albercie Schweitzerze

[edytuj]
  • A. Schweitzer był z krwi i kości teologiem, był przede wszystkim teologiem. Podkreślamy to ze szczególnym naciskiem, by wskazać na okoliczność, że niezliczone odznaczenia, jakimi go honorowano za życia i po śmierci, nie zawsze uwzględniały jego prace na odcinku Nowego Testamentu. Pomnikiem pionierskiego trudu Schweitzera jest jego monumentalne dzieło, Geschichte der Leben-Jesu-Forschung opublikowane w roku 1906, wydawane po dzień dzisiejszy w niezliczonych tłumaczeniach i edycjach.