Ordalia

Pojedynek sądowy pomiędzy Jacques’em le Gris’em a Jeanem de Carrouges’em (1386). Miniatura Jeana Wavrina z manuskryptu Recueil des croniques d’Angleterre (1480)

Ordalia (sąd boży) – środek dowodowy w średniowiecznym procesie, szczególnie karnym, ale czasami również cywilnym, którego źródłem były głównie przedchrześcijańskie wierzenia ludów Europy.

• Albowiem niepewni jesteśmy sądu bożego i słyszeliśmy, że wielu przez pojedynek wbrew sprawiedliwości przegrało swoje sprawy; lecz przez wzgląd na zwyczaj naszego ludu Longobardów nie możemy zakazać tego prawa [to jest stosowania pojedynku jako sądowego dowodu].
  • Autor: Liutprand, Edykt Liutpranda (735), cyt. za: Karol Modzelewski, Barbarzyńska Europa, wyd. Iskry, Warszawa 2004, s. 114.
  • Zobacz też: Longobardowie

• Jeżeli sędzia nakazuje odpowiadać temu, przeciw któremu wnosi się skargę, a on mówi, że jest niewinny, wówczas sędzia go zapytuje, czy ma świadków. [Jeśli nie] wtedy sędzia nakazuje, aby stoczył pojedynek.
  • Źródło: Księga elbląska (Najstarszy zwód prawa polskiego, pocz. XIV w.), 23.1; tłum. i oprac. Józef Matuszewski
  • Zobacz też: pojedynek