Mały Książę

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów
Skocz do: nawigacja, szukaj

Mały Książę (fr. Le Petit Prince) – baśń poetycka autorstwa Antoine de Saint-Exupéry z 1943 roku; tłumaczenie – Jan Szwykowski.

  • A dzisiaj minęło już sześć lat. Nigdy jeszcze nie opowiadałem tej historii. Moi koledzy cieszyli się bardzo z mego powrotu. Byłem smutny, lecz mówiłem im: - To zmęczenie... Teraz trochę się pocieszyłem. To znaczy... jeszcze niezupełnie. Lecz wiem na pewno, że wrócił na swoją planetę, ponieważ o wschodzie słońca nie znalazłem jego ciałka. Nie było ciężkie to ciało... I bardzo lubię słuchać nocą gwiazd. To tak jak pięćset milionów dzwoneczków...
  • A gdy się pocieszysz (zawsze się w końcu pocieszamy), będziesz zadowolony z tego, że mnie znałeś. Będziesz zawsze moim przyjacielem. Będziesz miał ochotę śmiać się ze mną. Będziesz od czasu do czasu otwierał okno - ot, tak sobie, dla przyjemności. Twoich przyjaciół zdziwi to, że śmiejesz się, patrząc na gwiazdy. Wtedy im powiesz: "Gwiazdy zawsze pobudzają mnie do śmiechu". Pomyślą, że zwariowałeś. Zrobiłem ci brzydki figiel.
    • Opis: Mały Książę do pilota.
  • A oto mój sekret. Jest bardzo prosty: dobrze widzi się tylko sercem. Najważniejsze jest niewidoczne dla oczu.
    • (Voici mon secret. Il est très simple:) on ne voit bien qu’avec le coeur. L’essentiel est invisible pour les yeux. (fr.)
    • Postać: lis
    • Opis: do Małego Księcia; wyrażenie używane dla podkreślenia dominującej roli emocji i myślenia intuicyjnego; por. Adama Mickiewicza: Czucie i wiara silniej mówią do mnie niż mędrca szkiełko i oko z ballady Romantyczność.
  • Ale ja chyba nie zawsze wiedziałem, jak troszczyć się o Ciebie.
  • Czasem odłożenie pracy na później nie przynosi szkody. Lecz w wypadku baobabu jest to zawsze katastrofa.
  • Decyzja oswojenia niesie w sobie ryzyko łez.
    • Opis: Pilot o Małym Księciu.
  • Dla mnie to najpiękniejszy i jednocześnie najsmutniejszy obraz świata. To ten sam obraz, który jest na poprzedniej stronie, lecz narysowałem go jeszcze raz, abyście dobrze zapamiętali to miejsce, w którym zjawił się na ziemi i znikł Mały Książę. Przyjrzyjcie się uważnie, abyście mogli rozpoznać ten krajobraz, jeśli któregoś dnia będziecie wędrować przez afrykańską pustynię. A jeśli kiedyś znajdziecie się w tym miejscu, nie spieszcie się, błagam was, zatrzymajcie się na chwilę pod gwiazdą! Jeśli przyjdzie do was śmiejące się dziecko o złotych włosach, nie odpowiadające na pytania - zgadniecie kto to jest. Nie zostawiajcie mnie wtedy w moim smutku: bądźcie tak mili i napiszcie mi szybko, że wrócił...
  • Dlaczego kapelusz miałby przerażać?
    • Opis: reakcja dorosłych na przyniesiony im przez Pilota (kiedy był małym chłopcem) rysunek węża trawiącego słonia.
  • Dorośli nigdy nie potrafią sami zrozumieć. A dzieci bardzo męczy konieczność stałego objaśniania.
  • Dorośli są naprawdę bardzo dziwni.
    • Postać: Mały Książę
  • Dorośli są zakochani w cyfrach. Jeżeli opowiadacie im o nowym przyjacielu, nigdy nie spytają o rzeczy najważniejsze. Nigdy nie usłyszycie:, „Jaki jest dźwięk jego głosu? W co lubi się bawić? Czy zbiera motyle?”
    Oni spytają was: „Ile ma lat? Ilu ma braci? Ile waży? Ile zarabia jego ojciec?” Wówczas dopiero sądzą, że coś wiedzą o waszym przyjacielu.
    Jeżeli mówicie dorosłym: „Widziałem piękny dom z czerwonej cegły, z geranium w oknach i gołębiami na dachu” – nie potrafią sobie wyobrazić tego domu. Trzeba im powiedzieć: „Widziałem dom za sto tysięcy złotych”. Wtedy krzykną: „Jaki to piękny dom!”
  • Geograf jest zbyt ważną osobistością, by mógł sobie pozwolić na łazikowanie.
    • Opis: Geograf do Małego Księcia.
  • Gdy jest bardzo smutno, to kocha się zachody słońca.
  • Gdy się chce być dowcipnym, trzeba czasem skłamać.
  • Gwiazdy są piękne, ponieważ na jednej z nich istnieje kwiat, którego nie widać.
  • Idąc prosto przed siebie nie można zajść daleko…
    • Droit devant soi on ne peut pas aller bien loin… (fr.)
    • Opis: z rozmowy Małego Księcia z Pilotem.
  • I znowu zmroziło mnie przeczucie czegoś nieodwołalnego. Nie słyszeć więcej jego śmiechu – ta myśl mnie zadręczała. Ten śmiech był dla mnie jak studnia na pustyni.
    – Mały przyjacielu, chcę usłyszeć twój śmiech.
  • Jedynie dzieci wiedzą, czego szukają. Poświęcają czas lalce z szyfonu, która nabiera dla nich wielkiego znaczenia, i płaczą, gdy się im ją odbierze.
    • Les enfants seuls savent ce qu’ils cherchent. (fr.)
    • Opis: Mały Książę w rozmowie ze Zwrotniczym.
    • Zobacz też: dzieci
  • Jesteście piękne, lecz próżne - powiedział im jeszcze. Nie można dla was poświęcić życia. Oczywiście moja róża wydawałaby się zwykłemu przechodniowi podobna do was. Lecz dla mnie ona jedna ma większe znaczenie niż wy wszystkie razem, ponieważ ją właśnie podlewałem. Ponieważ ją przykrywałem kloszem. Ponieważ ją właśnie osłaniałem. Ponieważ właśnie dla jej bezpieczeństwa zabijałem gąsienice (z wyjątkiem dwóch czy trzech, z których chciałem mieć motyle). Ponieważ słuchałem jej skarg, jej wychwalań się, a czasem jej milczenia. Ponieważ... jest moją różą
    • Opis: Mały Książę do róż spotkanych w ogrodzie.
  • Jeśli kochasz kwiat, który znajduje się na jednej z gwiazd, jakże przyjemnie jest patrzeć w niebo. Wszystkie gwiazdy są ukwiecone…
  • Jeżeli powiecie dorosłym: „Dowodem istnienia Małego Księcia jest to, że był śliczny, że śmiał się i że chciał mieć baranka, a jeżeli chce się mieć baranka, to dowód, że się istnieje” – wówczas wzruszą ramionami i potraktują was jak dzieci. Lecz jeżeli im powiecie, że przybył z planety B-612, uwierzą i nie będą zadawać niemądrych pytań. Oni są właśnie tacy. Nie można od nich za dużo wymagać. Dzieci muszą być bardzo pobłażliwe w stosunku do dorosłych.
  • Kolce nie służą do niczego. To tylko złośliwość kwiatów.
    • Opis: Pilot do Małego Księcia.
  • Kraina łez jest taka tajemnicza.
  • Lecz oczy są ślepe. Szukać należy sercem.
    • Mais les yeux sont aveugles. Il faut chercher avec le coeur. (fr.)
    • Opis: Mały Książę do Pilota.
  • Ludzie mają zbyt mało czasu, aby cokolwiek poznać. Kupują w sklepach rzeczy gotowe. A ponieważ nie ma magazynów z przyjaciółmi, więc ludzie nie mają przyjaciół.
    • Opis: lis do Małego Księcia.
    • Zobacz też: przyjaciel
  • Ludzie z Twojej planety hodują pięć tysięcy róż w jednym ogrodzie… i nie znajdują w nich tego, czego szukają… A tymczasem to, czego szukają, może być ukryte w jednej róży.
  • Ludzie? (…) Wiatr nimi miota. Nie mają korzeni – to im bardzo przeszkadza.
    • Opis: Kwiat do Małego Księcia.
    • Zobacz też: człowiek
  • Miałem pewne podstawy, aby sądzić, że planeta, z której przybył Mały Książę, jest planetą B-612. Ta planeta była widziana raz tylko, w 1909 roku, przez tureckiego astronoma, który swoje odkrycie ogłosił na Międzynarodowym Kongresie Astronomów. Nikt jednak nie chciał mu uwierzyć, ponieważ miał bardzo dziwne ubranie. Tacy bowiem są dorośli ludzie.
    Na szczęście dla planety B-612 turecki dyktator kazał pod karą śmierci zmienić swojemu ludowi ubiór na europejski. Astronom ogłosił po raz wtóry swoje odkrycie w roku 1920 – i tym razem był ubrany w elegancki frak. Cały świat mu uwierzył.
  • Miłość nie polega na tym, aby wzajemnie sobie się przyglądać, lecz aby patrzeć razem w tym samym kierunku.
  • Mowa jest źródłem nieporozumień.
    • Le langage est source de malentendus. (fr.)
    • Opis: lis do Małego Księcia.
  • Musisz być odpowiedzialny za to co oswoiłeś.
    • Tu deviens responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé. (fr.)
    • Opis: lis do Małego Księcia.
  • Na pustyni jest się samotnym. Równie samotnym jest się wśród ludzi.
  • Należy wymagać tego, co można otrzymać. Autorytet opiera się na rozsądku.
    • Opis: Król do Małego Księcia.
  • Narysuj mi baranka.
    • Dessine – moi un mouton! (fr.)
    • Opis: Mały Książę do Pilota.
  • Nawet w obliczu śmierci przyjemna jest świadomość posiadania przyjaciela.
    • Opis: Mały Książę do Pilota.
  • Nie chciała, aby widział, że płacze. Była przecież tak dumna.
    • Postać: Róża
  • Nie przeciągaj pożegnania, bo to męczące. Zdecydowałeś się odejść, to idź.
  • Oczy są ślepe. Szukać należy sercem.
  • Osunął się powoli, jak pada drzewo.
  • „Oswoić” znaczy „stworzyć więzy”.
    • Opis: lis do Małego Księcia, w odpowiedzi na pytanie, co to znaczy „oswoić”.
  • Pewnego dnia oglądałem zachód słońca czterdzieści trzy razy - powiedział Mały Książę, a w chwilę później dodał: - Wiesz, gdy jest bardzo smutno, to kocha się zachody słońca. - Więc wówczas gdy oglądałeś je czterdzieści trzy razy, byłeś aż tak bardzo samotny? - zapytałem. Ale Mały Książę nie odpowiedział.
    • Opis: Rozmowa pilota z Małym Księciem.
  • Powinienem sądzić ją według czynów, a nie słów.
    • Opis: Mały Książę o Róży.
  • Poznaje się tylko to, co się oswoi.
    • Opis: lis do Małego Księcia.
  • Pozostajesz na zawsze odpowiedzialny za to, co oswoiłeś.
    • Tu es responsable pour toujours de ce que tu as apprivoisé. (fr.)
    • Opis: lis na pożegnanie do Małego Księcia.
  • Pustynię upiększa to, że gdzieś w sobie kryje studnię.
    • Opis: Mały Książę do Pilota.
  • Rozkaz jest rozkazem.
    • Opis: Latarnik na swojej planecie do Małego Księcia, o codziennym obowiązku gaszenia światła.
  • Róże są efemeryczne. Efemeryczne, znaczy zagrożone bliskim unicestwieniem.
    • Opis: Geograf do Małego Księcia.
  • Sądzę, że dla swej ucieczki Mały Książę wykorzystał odlot wędrownych ptaków.
  • Świat łez jest taki tajemniczy.
  • To bardzo przykre zapomnieć przyjaciela.
  • Tu kryje się wielka tajemnica. Dla was, którzy tak jak ja kochacie Małego Księcia, nie ma na świecie poważniejszego zagadnienia niż to, czy gdzieś - nie wiadomo gdzie - baranek, którego nie znacie, zjadł różę czy nie... Popatrzcie w niebo. Zapytajcie: " Czy baranek zjadł różę? Tak czy nie?". I zobaczycie jak cały świat zmieni się dla was. A żaden dorosły nie zrozumie nigdy, jak wielkie to ma znaczenie!
  • Wszyscy dorośli byli kiedyś dziećmi, ale niewielu z nich pamięta o tym.
  • Zarozumialcy słyszą tylko to, co chcą usłyszeć.
  • Zawsze się wydaje, że w innym miejscu będzie lepiej.
    • Opis: Zwrotniczy do Małego Księcia.
  • Znacznie trudniej jest sądzić siebie niż bliźniego. Jeśli potrafisz dobrze siebie osądzić, będziesz naprawdę mądry.
  • Żółta błyskawica mignęła koło jego nogi. Chwilę stał nieruchomo. Nie krzyczał. Osunął się powoli, jak pada drzewo. Piasek stłumił nawet odgłos upadku.

Inne[edytuj]

  • Leonowi Werthorowi. Przepraszam wszystkie dzieci za poświęcenie tej książki dorosłemu. Mam ważne ku temu powody: ten dorosły jest moim najlepszym przyjacielem na świecie. Drugi powód: ten dorosły potrafi zrozumieć wszystko, nawet książki dla dzieci. Mam też trzeci powód: ten dorosły znajduje się we Francji, gdzie cierpi głód i chłód. I trzeba go pocieszyć. Jeśli te powody nie wystarczą – chętnie poświęcę tę książkę dziecku, jakim był kiedyś ten dorosły. Wszyscy dorośli byli kiedyś dziećmi. Choć niewielu z nich o tym pamięta. Zmieniam więc moją dedykację. Leonowi Werthorowi, gdy był małym chłopcem.
    • Opis: dedykacja zamieszczona w książce, poświęcona przyjacielowi Leonowi Werthowi.