Kartezjusz

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów

Kartezjusz

Kartezjusz, właśc. René Descartes, inaczej Renatus Cartesius (1596–1650), francuski matematyk i filozof, jeden z najwybitniejszych uczonych XVII w.

  • Bardzo powinny być nam podejrzane sądy przyjaciół, kiedy padają na naszą korzyść.
  • Całe szczęście i pomyślność naszego życia zależy od dobrego użytku, jaki zrobimy z naszych namiętności.
  • Często uważałem, że ludzie małoduszni są najbardziej aroganccy i pyszni, podobnie jak wielkoduszni są najbardziej skromni i pokorni.
  • Czytanie dobrych książek jest niczym rozmowa z najwspanialszymi ludźmi minionych czasów.
  • Doświadczenie uczy, że ci, którymi najbardziej miotają ich namiętności, najmniej je znają.
  • Filozofia uczy nas z pozorem prawdy mówić o wszystkim i przynosi podziw tych, którzy są mniej niż my uczeni.
  • Ilekroć niezgodne są ze sobą sądy dwóch ludzi o tym samym przedmiocie, jest rzeczą pewną, iż przynajmniej jeden z nich jest w błędzie.
  • Intuicja ogłada teraźniejszość.
  • Istniejesz, więc i wiesz, że istniejesz, a o tym wiesz dlatego, ponieważ wątpisz.
  • Jestem podległy błędom równie jak każdy inny, odrzucam jako błędne wszystkie racje, które wziąłem poprzednio za dowody.
  • Jeśli ktoś postawi sobie zadanie zbadania wszystkich prawd, do których poznania rozum ludzki jest zdolny – a wydaje mi się, że to raz w życiu każdy musi uczynić, kto myśli poważnie nad tym, jak dojść do mądrości – ten zaiste za pomocą danych prawideł stwierdzi, że niczego nie można poznać pierwej od intelektu.
  • Każdy człowiek jest zobowiązany do tego, aby przyczynić się, ile w jego mocy do dobra drugich i zaiste nic nie wart ten, kto nikomu do niczego się nie przydaje.
  • Kto chce jednym spojrzeniem ująć wiele równocześnie przedmiotów, ten żadnego z nich nie widzi wyraźnie.
  • Mnogość praw dostarcza często usprawiedliwienia występkom: państwo o wiele lepiej urządzone jest wówczas, gdy ma ich bardzo niewiele, ale w zamian bardzo ściśle przestrzeganych.
  • Myślę, więc jestem.
    • Cogito ergo sum (łac.)
    • Opis: jeśli stwierdzam u siebie fakt myślenia, wynika z tego, że sam istnieję. Zobacz poniżej pełny cytat Wątpię więc myślę, myślę więc jestem.
    • Zobacz też: myślenie
  • Należy wierzyć jedynie temu, cośmy doskonale poznali i w co nie można wątpić.
  • Nie być użytecznym dla nikogo świadczy o braku wartości.
  • Nie ma nic tak odległego, by było poza naszym zasięgiem, ani nic tak ukrytego, by nie dało się odkryć.
  • Nie wystarczy mieć sprawny umysł, trzeba go jeszcze dobrze używać
  • Nienawiść jest przeciwieństwem miłości. Nie odróżnia się jednak tyle stopni i rodzajów nienawiści, co stopni i rodzajów miłości, gdyż „nie ma czasu" rozróżniać rodzajów zła, od którego się ucieka, tak jak rozróżnia się dobra, których się pragnie.
  • Obcowanie z autorami wieków minionych jest tym samym prawie, co podróżowanie.
  • Pogardza się mężczyzną zazdrosnym o swą żonę, ponieważ jest to dowodem, że ma złe mniemanie o sobie lub niej.
  • Prawda ma charakter bezwzględny.
  • ... roztropność nakazuje nigdy nie ufać w zupełności tym, którzy nas chociaż raz zawiedli.
  • Rzecz prawdziwa to rzecz niepowątpiewalna.
  • Sposobność do wyobrażania sobie, że wszystkie rzeczy (...) wynikają w taki sam sposób wzajemnie ze siebie, a także, że nie mogą istnieć tak odlegle, do których byśmy nie dotarli (...), byleby tylko nie przyjmować za prawdziwa żadnej rzeczy, która by prawdziwa nie była, i zachowywać zawsze należyty porządek przy wyprowadzaniu jednych z drugich.
  • Świadectwem przeciętności jest niezdolność do ulegania entuzjazmowi.
  • Trudno jest, pracując jeno na dziełach cudzych, dokonać rzeczy bardzo doskonałych.
  • Wątpię więc myślę, myślę więc jestem.
    • Dubito ergo cogito, cogito ergo sum (łac.)
  • Żadna logiczna definicja nie pouczy o tym, czym jest prawda.
  • Żądza wiedzy, wspólna wszystkim ludziom jest chorobą, której nie można uleczyć, ponieważ ciekawość wzrasta wraz z wiedzą.