Jan Kubary

Jan Stanisław Kubary (1846–1896) – polski podróżnik i etnograf, badacz Oceanii.

Serce mi zakrwawia o to, że jak złodziej uciekać musiałem bez Twego błogosławieństwa i uścisków. Lecz ja jestem biedny wyrzutek, który zawsze żył sam w sobie, od każdego źle traktowany. Jestem do zmartwień przygotowany, gdyż całe moje życie, licząc od roku 1863, było tylko boleścią.
- Opis: z listu do matki wysłanego przed emigracją.
- Źródło: Lucyna Smolińska, Mieczysław Sroka, Wielcy znani i nieznani, Wydawnictwa Radia i Telewizji, Warszawa 1988, s. 119.

Tuż za misjonarzami sunęły za zyskiem goniące okręty, z całą czeredą chciwych bogatych rabusiów. W spokojnych, palmami pokrytych siołach krajowców usadowili się misjonarze, by ich nauczać, a w ślad za nimi i zbiegi z Botany – Bay i Norfolk, by ich demoralizować. Od tej pory, tj. roku 1830, datuje się cały szereg usiłowań, by Samoańczyków cywilizować po angielsku, w rzeczywistości zaś tu się poczyna najazd, gniotący zepsuciem i demoralizacją tę tak błogą przedtem krainę i tępiący jej mieszkańców (...) Karykatura cywilizacji.
- Opis: wypowiedź z Pamiętników.
- Źródło: Lucyna Smolińska, Mieczysław Sroka, Wielcy…, op. cit., s. 120.
- Zobacz też: Samoa

O Janie Kubarym

Kubary był człowiekiem nieco poniżej średniego wzrostu, ciemny brunet o włosach kędzierzawych, zdradzających jego południowe pochodzenie, o czarnych przenikliwych oczach, ale otwarcie i poczciwie patrzących. Zaraz po poznaniu go spostrzegłem, że ma ręce tatuowane po same pięści, a gdym pewnego razu przyszedł rano do jego pokoju, kiedy jeszcze w łóżku leżał, gdy ten wstał, zauważyłem, że ma i całe nogi tatuowane, z czego wnioskowałem, że jest na całym ciele pokryty tatuowanymi rysunkami, com zaraz potem stwierdził, gdy mu się koszula na piersi odchyliła. (...) Pozostawił mi wrażenie człowieka dobrego i serdecznego.
- Autor: Jan Sztolcman
- Źródło: Lucyna Smolińska, Mieczysław Sroka, Wielcy…, s. 126.

Wątpię, czy u nas pojęto dostatecznie całą wartość poszukiwań Kubarego. Studia naszego ziomka są przyczynkiem do nauki, która pozostanie na zawsze.
- Autor: Ludwik Krzywicki
- Źródło: Lucyna Smolińska, Mieczysław Sroka, Wielcy…, s. 129.