Zygmunt Krasiński

Zygmunt Krasiński

Zygmunt Napoleon Stanisław Adam Ludwik Krasiński (1812–1859) – polski poeta i dramatopisarz.

Przedświt

(wyd.W. Jakowicki, Warszawa 1916)

• Rzeczywistość się pomału
  W świat przemienia ideału,
  W sen ze srebra i kryształu.
  Daj mi teraz marzyć, daj!
  • Źródło: s. 22

• Zgińcie, me pieśni – wstańcie, Czyny moje!
  • Źródło: s. 49

Psalmy przyszłości

(wyd. IW Bibljoteka Polska, Warszawa 1924)

• Dość już długo – dość już długo
  Brzmiał na strunach wieszczów żal!
  Czas uderzyć w strunę drugą,
  W czynów stal!
  • Źródło: Psalm nadziei, s. 11

• Miłość bez granic – to życie bez końca.
  • Źródło: Psalm wiary, s. 7

• Niczym Sybir – niczym knuty
  I cielesnych tortur król!
  Lecz narodu duch otruty –
  To dopiero bólów ból!
  • Źródło: Psalm miłości, s. 23

Inne

• Cokolwiek będzie, cokolwiek się stanie, Jedno wiem tylko: sprawiedliwość będzie, Jedno wiem tylko: Polska zmartwychwstanie.
  • Źródło: Dzieła literackie, Warszawa 1973, PIW, s. 120.
  • Zobacz też: Polska

• Cudze śmieszności, choć nigdy z własnych nie wyleczą, są jednak silnym lekarstwem.
  • Źródło: Listy do Adama Sołtana, Warszawa 1970, PIW, s. 155.

• Czas ma nadzwyczaj coś gorzkiego w sobie!
  • Źródło: Księga cytatów z polskiej literatury pięknej od XIV do XX wieku, oprac. Paweł Hertz, Władysław Kopaliński, Warszawa 1991, PIW, s. 204.

• Czy widzicie, jak oni czekają niecierpliwie – szemrzą między sobą, do wrzasków się gotują – wszyscy nędzni, ze znojem na czole, z rozczuchranymi włosy, w łachmanach, z spiekłymi twarzami, z dłoniami pomarszczonymi od trudu – ci trzymają kosy, owi potrząsają młotami, heblami – patrz – ten wysoki trzyma topór spuszczony – a tamten stemplem żelaznym nad głową powija; dalej w bok pod wierzbą chłopię małe wisznię do ust kładzie, a długie szydło w prawej ręce ściska. – Kobiety przybyły także, ich matki, ich żony, głodne i biedne jak oni, zwiędłe przed czasem, bez śladów piękności – na ich włosach kurzawa bitej drogi – na ich łonach poszarpane odzieże – w ich oczach coś gasnącego, ponurego, gdyby przedrzeźnianie wzroku – ale wnet się ożywią – kubek lata wszędzie, obiega wszędzie. – Niech żyje kielich pijaństwa i pociechy!
  • Źródło: Maria Janion, Zygmunt Krasiński, Wiedza Powszechna, 1962, s. 211.

• I świat ten cały był giełdą bez Boga.
  • Źródło: Bronisław Trentowski, Przedburza polityczna, Emmerling, 1848.

• Już się ma pod koniec starożytnemu światu – wszystko, co w nim żyło, psuje się, rozprzęga i szaleje – bogi i ludzie szaleją.... Fatum jedno spokojne, niewzruszone, rozum nieubłagany świata, patrzy z wysoka na wiry ziemi i nieba.
  • Źródło: Irydion, wstęp

• Kampania rzymska! to świat mej młodości!
  Duch mój wzrósł w siłę tam, gdzie Tyber płynie!
  Harfy sitrunami na natchnienia włości
  Podbiłem sobie wiekową pustynię!
  • Źródło: Kampania rzymska

• Każda nowość razi, obraża nawet, zanim da się rozpoznać.
  • Źródło: „Pamiętnik literacki”, Tom 61, Wydanie 2, Zakład im. Ossolińskich, 1970, s. 81.

• Miłość jest darem nieba, nadużyta – piekła!
  • Źródło: Pisma Zygmunta Krasińskiego. Utwory młodzieńcze (1825–1832), G. Gebethner i spółka, 1912, s. 46.

• (...) miłość to stosunek ducha do piękności.
  • Źródło: Listy o poemacie Kajetana Koźmiana Stefan Czarniecki poprzedzone wstępnén słowem i życiorysem, wyd. nakł. J.K. Żupańskiego, 1859, s. 59.

• Nie jest czynem – rzeź dziecinna! Nie jest czynem – wyniszczenie!
  • Źródło: Alexander Brückner, Dzieje literatury polskiej w zarysie, Tom 2, Instytut Wydawniczy „Bibljoteka Polska”, 1924, s. 185.

• Nieszczęście jest jak miłość, wiąże ludzi ze sobą.
  • Źródło: Poezye Zygmunta Krasińskiego, Tom 2, Brockhaus, 1863, s. 39.

• Otóż w dziejach ruskich matką bierną zachowawczość bizantyńska – ojcem zapładniającym łono napad tatarski – a synem spłodzonym, rosnącym, na olbrzyma wyrosłym, rząd moskiewski. Sprzeczne też obojga rodziców znamiona sprzęgł i zlał razem w harmonię potworności. Wyrachowany jak starzec, widzimiśny jak dziecko, namiętnie srogi i chłodno podstępny, układny, chytry przed potężnymi, mściwy, nieubłagany dla słabszych, gwałtownik i kłamca, zdrajca obcym, swoim ujarzmiciel.
  • Opis: o Rosji.

• Pycha to karłów zbuntowanych siła.
  • Źródło: Poezye Zygmunta Krasińskiego, Tom 3, s. 131.

• Ten, który nadszedł, ... panuje nad nimi, mówi do nich. – Głos jego przeciągły, ostry, wyraźny – każde słowo rozeznasz, zrozumiesz – ...czoło wysokie, przestronne, włosa jednego na czaszce nie masz... – skóra przyschła do czaszki, do liców, żółtawo się wcina pomiędzy koście i muszkuły – ...a kiedy ramię wzniesie, wyciągnie. wytęży ponad nimi, schylają głowy, zda się, że wnet uklękną przed tym błogosławieństwem wielkiego rozumu – nie serca – precz z sercem, z przesądami, a niech żyje słowo pociechy i mordu!
  • Źródło: Nie-Boska Komedia

• U ludzi marne słowo jest także potęgą.
  • Źródło: Pisma. 1833–1837, wyd. B. Połoniecki, 1904.

• W ciągłej przykładu i słowa postaci
  rozdawaj siebie samego swej braci.
  Mnóż się ty jeden przez czyny żyjące,
  a będą z Ciebie jednego... tysiące
  • Źródło: Listy do Stanisława Małachowskiego, Warszawa 1979, PIW, s. 433.

• W tej epoce bardzo potrzebujemy miłości, a przez to słowo – miłość – rozumiem wszystkie więzy, wszystkie myśli, które mogą powiązać dwie rozumiejące się dusze. Harmonia wszechświata wymaga, aby – gdy wszystko się kruszy, parę dusz przynajmniej, parę umysłów łączyła jedność, zbliżenie i miłość tak silna, jak silna jest nienawiść innych
  • Źródło: Listy Krasińskiego do Delfiny Potockiej, opr. Z. Sudolski, t. 2, list z 23 września 1832, s. 12.