Wiktor Hugo

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów

(Przekierowano z Victor Hugo)
Victor Hugo w 1883

Victor Marie Hugo (1802–1885), francuski pisarz.

Spis treści

[edytuj] Katedra Marii Panny w Paryżu

  • Bo choćby człowiek w nic nie wierzył, zdarzają się w życiu chwile, kiedy wyznaje się tę wiarę, której świątynia stoi najbliżej.
  • – Czy ty wiesz, co to jest przyjaźń? – zapytał.
    – Tak – odrzekała Cyganka. – To kiedy się jest siostrą i bratem, to dwie dusze, co się dotykają nie zlewając w jedną, to dwa palce u ręki.
    – A miłość? – pytał dalej Gringoire.
    – O! Miłość... – odezwała się, a głos jej drżał i oczy pałały. – To być dwojgiem, co w jedno się zlewają. To mężczyzna i kobieta stopieni w jednego anioła. To niebo!
  • Królowie są jak Jowisz Kreteński: mają uszy w nogach.
  • Oto jest życie! Najczęściej nasi najlepsi przyjaciele są sprawcami naszego upadku.

[edytuj] Nędznicy

  • [...] człowiek nie jest okręgiem z jednym środkiem – jest elipsą z dwoma ogniskami. Jedno to fakty, a drugie, poglądy.
  • [...] o tej haniebnej dacie, o 1772 roku, o szlachetnym, walecznym narodzie, powalonym zdradziecko, o tej potrójnej zbrodni, o tym potwornym podstępie, co stał się prototypem i wzorem wszystkich przerażających rozbiorów, które od tego czasu dotknęły wiele szlachetnych narodów, wymazując, by tak rzec, metryki ich urodzenia.
  • Błędy kobiet, dzieci, sług, ludzi słabych, biednych i ciemnych (...) są błędami mężów, ojców, zwierzchników, ludzi silnych, bogatych i wykształconych.
  • Nikt nie śledzi tak bacznie postępowania innych ludzi jak ten, komu nic do tego.
  • Obywatele, dziewiętnasty wiek jest wielki, ale dwudziesty będzie szczęśliwy! W niczym nie będzie podobny do dawnych dziejów; nie trzeba się będzie lękać – jak dzisiaj – podboju, najazdu, uzurpacji władzy, zbrojnej rywalizacji narodów, (…) walk dwóch religii ścierających się jak dwa kozły z cienia na moście nieskończoności; nie trzeba się będzie lękać głodu, wyzysku, prostytucji z nędzy, ubóstwa z bezrobocia, szafotu, miecza, bitew, ani żadnych innych rozbojów przypadku w puszczy wydarzeń. Można by niemal powiedzieć: nie będzie wydarzeń. Zapanuje powszechna szczęśliwość. Rodzaj ludzki będzie posłuszny swojemu prawu, podobnie jak glob ziemski posłuszny jest swojemu; przywrócona zostanie harmonia między duszą a gwiazdą. Dusza będzie krążyła wokół prawdy, jak gwiazda wokół światła.
  • [...] bezprawiem jest wszystko poza dwoma prawami: przede wszystkim prawem człowieka, następnie prawem narodu.
  • Myśl jest pracą umysłu, marzenie jest jego rozkoszą. Kto myśl zastępuje marzeniem, ten nie odróżnia pożywienia od trucizny.
  • Słowa spadające jedno po drugim na papier można by nazwać kroplami duszy.
  • Uprawnieniem każdego człowieka jest wolność, która kończy się tam, gdzie zaczyna się sfera wolności drugiego człowieka.
  • Piękno wielkich niebezpieczeństwo polega na tym, że ukazuje braterstwo obcych sobie ludzi.
  • Dusza nie poddaje się rozpaczy, nim nie wyczerpie wszystkich złudzeń.
  • [...]wejść wysoko nie znaczy zabezpieczyć się przed upadkiem.
  • Powszechny śmiech jest wspólnikiem powszechnego poniżenia.
  • Umierać – to nic; straszne jest nie żyć.
  • Nie lękajmy się nigdy złodziei ani morderców. To niebezpieczeństwa zewnętrzne, niebezpieczeństwa błahe. Lękajmy się samych siebie.[...] Prawdziwie wielkie niebezpieczeństwa są wewnątrz nas.
  • Powiedziano gdzieś, że błądzić jest rzeczą ludzką, ja zaś mówię, że błądzić jest rzeczą miłości!
  • Słowa kłamią. Nie wierzmy ślepo we wskazówki, które nam dają.
  • Książka to chłodny, lecz pewny przyjaciel.
  • Mówi się, że cywilizacja europejska zniosła niewolnictwo. To nieprawda. Niewolnictwo istnieje nadal, ale gnębi już tylko kobietę i nazywa się prostytucją.
  • Nietrudno jest być dobrym; trudno jest być sprawiedliwym.
  • Oko duszy nie znajdzie nigdzie tyle blasków i tyle cieni, co w człowieku, nie znajdzie nigdzie na świecie nic równie groźnego, równie zawiłego, równie nieodgadnionego i równie nieskończonego. Jest widok bardziej niezmierzony niż morze – niebo. Jest widok jeszcze bardziej niezmierzony niż niebo – wnętrze duszy ludzkiej.(...) Jakże posępna jest nieskończoność, którą każdy człowiek nosi w sobie.
  • Nie można nakłonić umysłu, by poniechał jakiejś myśli, tak jak nie można zmusić morza, by nie zalewało brzegu. Dla marynarza zwie się to przypływem, dla winowajcy – wyrzutem sumienia. Bóg wzburza duszę jak ocean.
  • [...] nic uparciej nie czepia się człowieka jak właśnie poszlaki i podejrzenia.
  • Nad geniuszami duch starości nie ma władzy.
  • Nasze radości są utkane z cienia.
  • Nic nie napełnia serca takim smutkiem, jak symetria. Symetria bowiem to nuda; nuda zaś to dno smutku. Rozpacz ziewa. Można sobie wyobrazić rzecz jeszcze straszniejszą niż piekło mąk – piekło nudy.
  • Nie ograniczajmy umysłu ludzkiego: tłumienie jest złem.
  • Niech wiedza będzie nektarem. Używać życia – jakiż to marny cel i jaka nędzna ambicja! Bydlę używa życia. Myśleć – oto prawdziwy triumf duszy.
  • Nie jest bezczynnym ten, kto się pogrąża w myślach. Istnieje trud widoczny i trud niewidoczny.
  • Dążąc do prawdy, można zejść na manowce.
  • Nie oświecajmy nigdy ludu pozornym światłem!
  • Bezlitosna, uczciwa radość fanatyka wśród najsroższego okrucieństwa zachowuje jakiś blask ponury i godny szacunku.
  • ... i dla tych nawet, którzy przeczą nadprzyrodzonym wcieleniom, cóż oznacza krzyż? Zabójstwo mędrca.
  • Człowiek sprawiedliwy może marszczyć brwi, ale nigdy nie uśmiecha się złośliwym uśmiechem. Rozumiemy gniew, nie rozumiemy złośliwości.
  • Obdarzcie jakąś istotę wszystkim tym, co zbędne, i odbierzcie jej to co konieczne – a bedziecie mieć ulicznika.
  • Ulicznik to stworzenie, które się bawi, ponieważ jest nieszczęśliwe.
  • Taka już jest właściwość pruderii – tym pilniej strzec, im twierdza jest mniej zagrożona.
  • Są ludzie, którzy za wszelką cenę pragną mieć znaczenie i zwracać na siebie uwagę; tam gdzie nie mogą być wyrocznią, stają się błaznami.
  • Bezczelność wypływa z uczucia wstydu.
  • Dla nas zaś w historii, gdzie dobroć jest rzadkim klejnotem, człowiek dobry ma chyba pierwszeństwo przed człowiekiem wielkim.
  • A bezdenna rozpacz i najwyższa inteligencja tworzą szczególnie niebezpieczne połączenie krańcowości"
  • Kobiety bawią się swoją urodą jak dzieci nożem. I ranią się.
  • Na pewnym szczeblu nędzy człowiek w swym odrętwieniu nie złorzeczy już złu i nie dziękuje za dobroć.
  • ... bowiem rzecz to groźna, gdy spokój człowieka upodabnia się do chłodu posągu.
  • Ścieki to sumienie miasta.(...) Kupa śmieci ma te zaletę, że nie kłamie.
  • Ściek jest wynikiem. Mówi wszystko. Ta szczerość nieczystości podoba się nam i działa kojąco na duszę. Kiedy przez całe życie człowiek musi oglądać wielkopańskie miny, jakie stroją racje stanu, świętość przysięgi, mądrość polityczna, sprawiedliwość ludzka, uczciwość zawodowa, koniunkturalna niezłomność zasad, nieprzekupne togi – doznaje ulgi wchodząc do kanału i widząc błoto, które jest na swoim miejscu.

[edytuj] Pracownicy morza

  • Człowiek w obliczu nocy czuje się niepełny w swoim człowieczeństwie. Widzi ciemność i odczuwa swą ułomność.
  • Najbardziej obciążają człowieka książki, których nie czyta.
  • Jej istnienie jest faktem, jej nieistnienie powinno być prawem.

[edytuj] Inne

  • Aby być dobrym, nie wystarczy przemilczeć pewnych prawd. Trzeba jeszcze mówić pewne kłamstwa.
  • Bądź jak ptak, który spocząwszy w locie swym na gałązce, chociaż ona ugina się pod jego ciężarem, nie przestaje śpiewać, bo wie, że ma skrzydła, które go ustrzegą od zagłady.
  • Nietrudno jest być dobrym, trudno jest być szczęśliwym.
  • Bądź taki, abyś nie musiał czerwienić się przed samym sobą.
  • Błądzić to rzecz ludzka, próżnować – paryska.
  • Czym jest historia? Echem przeszłości odbitym przez przyszłość. Odblaskiem przyszłości rzuconym w przeszłość.
  • Demokracja to przyszłość, to rzeczywistość dzisiejsza, konieczność jutrzejsza, cel każdego inteligentnego rządu, istota ludzkiej polityki, powolne, tajemnicze i słuszne dzieło ewangelii, budowla samego Jezusa Chrystusa.
  • Do wielkich osiągnięć przez wąskie ścieżki.
  • Dyplomaci zdradzają wszystko, z wyjątkiem swoich uczuć.
  • Głupcem wolno być każdemu, ale pod jednym warunkiem: żeby nie dawał złego przykładu.
  • Kobieta, która ma jednego kochanka jest aniołem, która ma dwóch jest potworem, która ma trzech jest kobietą.
  • Kochać to jedyna rzecz, mogąca zapełnić wieczność. Nieskończoność potrzebuje bezkresów.
  • Marzenia wielkich ludzi są nabrzmiałe przyszłością. Myśliciele śnią w zgodzie z tym, co ma być.
  • Mężczyźni polują, kobiety łowią.
  • Miłości nigdy dosyć. Jesteś szczęśliwy – pożądasz raju, jesteś w raju – rad byś dostać się do nieba.
  • Miłość to morze, którego wybrzeżem jest kobieta.
  • Można stawić opór najazdowi armii, ale nie inwazji myśli.
  • Największe szczęście to pewność, że jesteśmy kochani ze względu na nas samych, albo raczej pomimo nas samych.
  • Nic nie tworzy przyszłości tak jak marzenia.
  • Nie ma ważniejszego zadania, jak być miłym i pełnym uroku. Krzewić radość, promieniować szczęściem, rozlewać jasność na ciemnych drogach życia... Czyż nie jest to największa przysługa dla innych?
  • Nie ma na świecie nic równie potężnego jak pomysł, którego czas właśnie nadszedł.
  • Nie tępcie występku, jeżeli chcecie mieć czarujące kobiety – oto reguła. W przeciwnym wypadku podobni będziecie głupcom, co niszczą gąsienice, przepadając za motylami.
  • Pogarda to policzek wymierzony na odległość.
  • Poza Francją to tu, to tam w Europie mordowane są całe narody, masowo deportowane, zakuwane w kajdany; Irlandię obraca się w cmentarz, Włochy obraca się w więzienie, Syberię zasiedla się Polską (...)
  • Przez życie, jak przez błoto, idzie się z trudem.
  • Przynoszę wam nowinę milordowie. Rodzaj ludzki istnieje...
  • Przyszłość ma wiele nazw. Dla słabych oznacza nieuchronność, dla bojaźliwych nieznane, zaś dla odważnych oznacza szansę.
  • Śmierć śmierci!
  • Zdobyłem i zburzyłem wam Bastylię rymów.