Karol Libelt

Z Wikicytatów, wolnej kolekcji cytatów

Karol Libelt (1807–1875) polski filozof.

• Bez bytu politycznego nie ma państwa, ale bez bytu politycznego jest ojczyzna [...], ojczyzna wyższą jest ideą aniżeli idea państwa.

• Bóg sam tylko jest stwórcą, człowiek tylko twórcą.

• Dobro pojedynczych osób nie da się pojąć ani urzeczywistnić bez dobra ogólnego. Pracując dla dobra publicznego, pracujemy najrzeczywiściej dla naszego dobra.

• Fanatyzm, a stąd prześladowanie religijne i nietolerancja, gusła, przesądy i zabobony, a stąd ciemnota i obłąkanie nie są religią; są to narosty zhańbionej wyobraźni albo zhańbionego egoizmu.

• Historia narodu to "zwierciadło żywota narodowego, w którym naród widzi, czym był i czym być powinien, w którym pozna wszystkie winy i zasługi przodków, a tym samym pojmie rzetelną wartość swoją".

• Jeżeli z pracy ma wypływać prawo własności, praca sama w sobie musi być prawa, czyli godziwa, inaczej złodziej miałby prawo własności do rzeczy ukradzionych. Praca tyle razy jest nieprawa, ilekroć na cudzej pracy się wykonywa.

• Miłość pierwszą nauczycielką piękna.

• Miłość prawdziwa w czynie się objawia i prowadzi do czynu. Miłość bez czynu jest samolubstwem.

• Najwyższą zaletą kobiety jest właśnie być kobietą.

• Naród byłby niczym bez znajomości dziejów swoich, w których się i teraźniejszość i przyszłość wysnuwa.

• Naród jest przedmiotem i zarazem podmiotem wychowania; wysiłek samowychowawczy narodu jest procesem samodoskonalenia, które naród realizuje przez intencje oświatowe.

• Naród sam się tworzy, a nie da się stworzyć, staje się tym, czym jest wedle praw konieczności działających w nim potęg, a nie tym, czym być powinien wedle tej lub owej teorii.

• Naród żyje – dopóki jego język żyje, bez języka narodowego nie ma narodu.** Opis: przytaczane często w skróconej formie: Naród żyje, dopóki język jego żyje.

• Nie ma większej ironii życia jak ironia miłości.

• Obojętność człowieka dla człowieka jest tylko wypaczeniem przyrodzonej ustawy przez nienaturalność albo form społecznych, albo wychowania.

• Tylko ten nauczyciel jest w całkowitym znaczeniu narodowym, który młodzież do przyszłości narodu sposobi przez to, że ją z obecnymi stosunkami i potrzebami obeznawa.

• Tylko wykształcenie stanowi i stanowić powinno prawdziwą zasługę człowieka, tylko tędy droga do zasług i znaczenia, do osiągnięcia godności narodowej.

• W społeczeństwie są "tacy, co mają środki kupowania sobie pracy i obracania jej na własny pożytek i tacy, którzy ją muszą tamtym sprzedawać lub najmować"

• Zbrodnia i ubóstwo zwykle w jednej parze chodzą; każdy więc naród im z majętniejszych mieszkańców się składa, tym jest szczęśliwszy.